असार १५, शनिबार
नवसाहित्य अनलाइन । बाल जागृति इङ्गलिस बोर्डिङ स्कुलको आयोजना र मकवानपुर स्क्राबल क्लबको संयोजनमा स्क्राबल ओरिएन्टेसन कार्यक्रम सम्पन्न गरिएको छ । शनिबार हेटौँडामा आयोजित कार्यशालामा ५७ वटा विद्यालयबाट २ सय ५६ बढी विद्यार्थीका साथै शिक्षक र सरोकारवालाहरूले सहभागिता जनाएका छन् ।
बागमती प्रदेश, सामाजिक विकास मन्त्री माननीय कुमारी मुक्तानद्वारा उद्घाटन सत्रको आतिथ्यताबाट सुरू भएको कार्यक्रममा नेपालमा स्क्राबल भित्र्याउने व्यक्ति तथा नेपाल स्क्राबल क्लबका अध्यक्ष केशव पराजुली, केन्द्रिय कोषाध्यक्ष पुर्ण थापा मगर, केन्द्रिय प्राविधिक संयोजक अर्जुन पाण्डे, तालिम संयोजक भोजराज सुवेदी आदिको उपस्थिति रहेको थियो । अतिथिहरू पाण्डे तथा सुवेदीले कार्यशालालाई सहजीकरण समेत गराउनुभयो । बारा जिल्ला स्क्राबल संयोजक सुवास न्यौपानेलगायत स्क्राबलसम्बद्ध व्यक्तित्व, शिक्षक, विद्यार्थी आदि सहभागी कार्यशाला रोयल प्यालेस हेटौँडामा आयोजना गरिएको हो ।
कार्यक्रमका क्रममा ५७ विद्यालयलाई स्क्राबल बोर्ड हस्तान्तरण गरिनुका साथै अन्तराष्ट्रियस्तरमा खेलमा सहभागिता जनाइसकेका ७ जनाका साथै केन्द्रिय अध्यक्ष पराजुलीलाई सम्मान गरिएको आयोजक विद्यालयका प्रिन्सिपल विनोद सुवेदीले बताउनुभयो । सम्मानका क्रममा मकवानपुरका प्रसिद्ध तिमल्सिना, सैनिक आवासीय मावि पोखराका २ जना, चितवन १, बारा १ र पूर्वी नवलपरासीका १ जनालाई मायाको चिनो प्रदान गरिएको उहाँले बताउनुभयो ।
स्क्राबल के हो भन्ने प्रश्नमा मकवानपुर स्क्राबल क्लब संयोजक बिबस जंग थापाले “यो कोठे पदको परिस्कृत रुप भएको र यसले मानिसको चिन्तन क्षमतामा अभिवृद्धि गराउन मद्दत पुग्ने” जानकारी गराउनुभयो । उहाँले स्क्राबल के हो, यसका नियम के हुन्छन्, के कसरी खेलिन्छ जस्ता उत्सुकतापूर्ण प्रश्नहरूको समाधान भएको र विद्यार्थीहरू यसको प्रयोगमार्फत् क्षमता विकासमा टेवा पुग्ने उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
बकैया, मनहरी, राक्सिराङलगायतका पालिकाहरूका माध्यमिक तथा आधारभूत विद्यालयहरू समेतका कक्षा ४ देखि १० का विद्यार्थीहरू सहभागी कार्यक्रमका लागि गत शनिबार पत्रकार सम्मेलन गरी आयोजना मिति, नाम दर्ताका प्रक्रिया, सहभागी विद्यालयबाट शिक्षक तथा विद्यार्थीको आवतजावतका लागि बसको व्यवस्थापन लगायतबारे जानकारी दिइएको थियो ।
३ सत्रमा विभाजित कार्यक्रमको समापनमा प्रमुख अतिथि तथा हेटौँडा उपमहानगरपालिकाका उपप्रमुख राजेश बानियाँले कार्यक्रमको प्रस्तुतिहरू अवलोकन गर्दै सहभागीहरूप्रति हौसला र प्रोत्साहन गर्नुभयो । मन्तव्यका क्रममा उहाँले विद्यार्थीको मानसिक क्षमता बढाउने यस्ता कार्यक्रम आगामी दिनमा समेत गर्नुपर्ने र स्थानीय तहले यसका लागि सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो ।
यसअघि सिमरा नगरपालिकाले ९औँ राष्ट्रिय स्क्राबल प्रतियोगिता कार्यक्रम सम्पन्न गरेको थियो भने श्रीलङ्का, बङ्गलादेश, मलेसिया, भारतलगायतका एसिया महादेशका विभिन्न मुलुकहरूका साथै अमेरिकी विद्यार्थीहरूको समेत सहभागिता रहेका अन्तराष्ट्रिय प्रतियोगिता नेपालमैँ भइरहेका छन् ।
नयाँ खेलका रुपमा विकास भइरहेकोले सहभागीहरूको उत्साहपूर्ण सक्रियता रहनुले स्क्राबलको नेपालमा महत्व बढ्दै गइरहेको आयोजक विद्यालय बालजागृती इङ्लिस सेकेण्डरी स्कुलका प्रिन्सिपल विनोद सुवेदीले जानकारी दिनुभयो । व्यवस्थापनमा कतै पनि समस्या नआउनेगरी पूर्व तयारी गरेकाले पनि कार्यक्रम अपेक्षाकृत सफलता मिलेको उहाँले बताउनुभयो ।
आयोजक विद्यालय बालजागृति इङ्लिस सेकेण्डरी स्कुलले हल भाडा, खाजा, विद्यालयका लागि प्रदान गरिने स्क्राबल बोर्डलगायतका सम्पूर्ण आर्थिक व्यवस्थापन गरेको स्क्राबल कार्यशालाको सुरूवात स्क्राबल गीत गायनबाट सुरू भएको थियो । आयोजक विद्यालयका विद्यार्थीहरूले मङ्गल धुन तथा प्रत्यक्ष गायन समेत गरेका थिए ।
अक्षर र शब्दका खेलमार्फत् शाब्दिक ज्ञान, स्पेलिङ, गणना, शब्दहरू मिलाउने तथा नयाँ शब्द बनाउनुका साथै रणनीति निर्माणमा समेत प्रत्यक्ष भूमिका खेल्ने स्क्राबल खेल नेपालमा केशव पराजुलीले भित्र्याउनु भएको हो भने उत्तरी अमेरिकामा यसको विकास अल्फ्रेड मोशर बट्सद्वारा सन् १९४० को दशकतिर भएको पाइन्छ । त्यसो त उनी लुडो र बिङ्गो खेलका समेत विकासकर्ता मानिन्छन् । जेम्स ब्रुनोटले यस खेलको सर्वाधिकार खरीद गरेपश्चात् अमेरिकी कम्पनी Hasbro, Inc. द्वारा ट्रेडमार्क गरिएको ‘Scrabble’ बोर्ड Mattel कम्पनीमार्फत् विश्वभर फैलिएको पाइन्छ । १ सय ५० मिलियन वटा स्क्राबल सेट संसारभर पुगेको पाइन्छ भने अमेरिकामा यसको ठूलो हिस्सा प्रयोग हुने गरेको छ ।
टिम टिभीबाट प्रत्यक्ष प्रशारण भएको आजको कार्यक्रममा सिकाइ सहजीकरणका लागि प्रोजेक्टर तथा डिस्प्ले बोर्डलगायत प्रविधिको प्रयोगमार्फत् सिकाइ सहजीकरण गरिएकाले उत्कृष्ट व्यवस्थापनका साथै सिकाइमा नयाँपन आउने अपेक्षा सहभागी शिक्षक तथा विद्यार्थीहरूले लिएका छन् ।
