नेपाली साहित्यका पाठकहरुलाई ‘भूपिन’ चिनाइरहनु पर्ने नाम होइन । कुनैबेला भूपिन व्याकुलका नामबाट साहित्य लेख्न थालेका उनी ‘चौबिस रिल’ निबन्धकृति प्रकाशन भएसँग उनी केवल ‘भूपिन’ भएका हुन् । यहाँहरुको सजिलोका लागि भूपेन्द्र खड्काको साहित्यिक अवतार नै ‘भूपिन’ हो । उनको लेखनको आयाम विभिन्न विधामा फैलिएको भए पनि चिन्नेहरु उनलाई कविकै रुपमा बढी चिन्छन् । त्यसो त उनी चितवनमा बसेर बलशाली नेपाली कविता लेख्ने युवापुस्ताका सशक्त कवि हुन् भन्नेमा दुई मत छैन । उनको कलममा के त्यस्तो जादू छ कुन्नि ? उनले लेखेका कविता, निबन्ध, उपन्यास जे छापिएर आए पनि पाठकले उत्तिकै प्रेमले पढिदिन्छन्, यो उनको लेखनीको शक्ति हो । उमेरले भूपिनभन्दा म जेठो भए पनि साधनाका हिसाबले म उनको भाइ हुँ । त्यसो त उनका कविताको एउटा जबर्जदस्त फ्यान हुँ म । उनको ‘नदीहरु मान्छेजस्ता हुँदैनन्’ शीर्षकको कविताले राष्ट्रिय पुरस्कार पाएपछि त्यो कविता चितवनका मेरो पुस्ताका थुप्रै कविहरुलाई पढ्दै र सुनाउँदै हिँडेको दिन हिँजो जस्तै लाग्छ । यतिबेला सम्झिल्याउँदा त्यो पनि पुग नपुग तीन दशक हुन लागेछ पत्तै नपाई । तर त्यो कविताको शक्ति अझ बढ्दो छ, यस मानेमा ज्यादै खुसी छु म ।
भूपिनका यसअघि प्रकाशित ‘क्षतिग्रस्त पृथ्वी र मूल सडक’, ‘हजार वर्षको निद्रा’ र ‘सुप्लाको हवाईजहाज’जस्ता तीनवटै सङ्ग्रह मेरो निजी पुस्तकालयमा सुरक्षित मात्र छैनन्, मैले पटक पटक ती कृतिहरु पढेको पनि छु । यतिबेला ‘हजार वर्षको निद्रा’ र ‘सुप्लाको हवाईजहाज’को बाइप्रोडक्ट भनौँ कि एकीकृत भर्सनका रुपमा ‘भूपिनका कविता’ बजारमा आएको छ । यो कविको नूतनवीन कृति भने होइन, यसमा ती दुई सङ्ग्रहमा परेका उन्साठीवटा कवितालाई छनोट गरेर तयार पारिएको हालसम्मको कवि भूपिनको प्रतिनिधिमूलक कविता कृति हो । यसलाई नामकरण गर्दा ‘भूपिनका कविता’ मात्र भनेर प्रतिनिधि कविताको घेराबाट मुक्त गरिएको छ । अझ भनौँ प्रतिनिधि कविता निस्कनका लागि स्थान राखिएको छ ।
‘भूपिनका कविता’ कूल १३५ पृष्ठको आयाममा फैलिएको कविता सञ्यचन हो । जम्मा दुईवटा खण्डमा विभक्त यो कृतिको पहिलो खण्ड ‘हजार वर्षको निद्रा’का २९ वटा कविताले ५८ पृष्ठ ओगटेको छ भने दोस्रो खण्डमा ‘सुप्लाको हवाईजहाज’ भित्र समाविष्ट ३० वटा कविा चयन गरिएका छन् । यो दोस्रो खण्डले जम्मा ६७ पृष्ठ ओगटेको छ । यसरी यस कृतिमा रचनाखण्डले जम्मा १२५ पृष्ठ ओगटेको देखिन्छ । यसरी गरिएको चयन प्रकाशकको नभएर कवि स्वयम्को हो । बागलुङको बलेवा विमानस्थल नजिकै जन्मिएका भूपिनले सानोमा जहाज उडेका र उडाएका दृश्य देखेर हुर्केकाले उनमा उडानप्रतिको मोह थियो । उनको त्यही मोह कविताका रुपमा मुखरित भएका हुन् ।
टिन र फलामबाट बनेको जहाज उडाउन नपाए पनि सुप्लाको हवाईजहाज उडाइसकेका कविका विविध भाव र शैलीका कविता यो कृतिमा चयन गरिएका छन् । यसमा चयन गरिएका कवितामा विचार छ, गाउँ छ, दलन छ, त्यसको प्रतिरोध छ, प्रेम छ, अलिकति देब्रेढल्कुवा प्रवृत्ति छ । के छैन यसमा ? सबथोक छ । पाठकले त्यसको रसास्वादन गर्न सक्नुपर्छ, बस् त्यत्ति हो । अरु थाहा पाउन कृति नै पढ्नु पर्छ । अन्त्यमा, कवि भूपिन आजका लागि मात्र नभएर भोलि र पर्सिका लागि पनि कविता लेख्ने कवि हुन् । यस मानेमा उनका कविता सदाबहार कविता हुन् । भूपिनको यो कृति पूर्व प्रकाशित कवितासङ्ग्रह पढ्न नपाएका पाठकका लागि निकै सङ्ग्रहणीय छ भने उक्त कृतिहरु पहिले नै पढिसकेका पाठकहरुका लागि पनि यसले पुनर्ताजगी पैदा गराउँछ । सुन्दर संयोजन सहित यो कृति प्रकाशित गराइदिने बुक हिल परिवार धन्यवादको पात्र बनेको छ ।
अन्त्यमा भूपिनकै कविताका पङ्क्ति सापटी लिँदै कलम रोक्न चाहन्छु -लेकिन सुनेको छु
“मेरो देहातमा बहुत बढियाँ छ ।”
साला मुखियाले पापी पडोसीलाई
अभितक यस्तै तार पठाउँछ ।
-रमेश प्रभात
अध्यक्ष, अक्षर समूह चितवन ।
