असार ७, शुक्रबार संसारमा नैनी (Nail cutter/Nail shaper/Nail clipper) को सुरूवात ठ्याक्कै यतिखेर भयो भन्ने यकिन त छैन । ईशापूर्व २० तिर लेखिएको होरेसको एक चिठीमा केश मुन्डन गरिएको मानिसको नजिकमा ‘एउटा नाइ नङ सफा गर्ने साधन Penknife ले नङ सफा गर्दै’ भनेर लेखिएको छ । हुन त पत्ता लागेको मध्ये सन् १७७० मा बेलायतमा प्रयोग भएको पाइन्छ । त्यसमा पनि अहिलेको जस्तै लिभरको प्रयोग गरिएको पाइएको छ । तथापि अमेरिकामा सन् १७९५ मा ज्याकब पर्किन्स र बेलायतमा जोसेब डायरले यसको पेटेन्ट राइट आफ्नो नाममा दर्ता गराएको पाइएको छ ।
जोन एच हलम्यानले सन् १८४५ मा अमेरिकामा आफ्नो नाममा दर्ता गराएका नैनीको विकास हुँदै सन् १८८१ मा आधुनिक नङ काट्ने साधनका रूपमा Eugene Heim and Oelestin Matz को नाममा पेटेन्ट राइट भएको पाइन्छ । स्प्रिङ प्रयोग हुने क्लिपरको प्रयोग भने सन् १९२० को दशकबाट मात्रै सुरू भएको हो । हुन त एकताका स्प्रिङको विकासले संसारमा ठुलो क्रान्ति नै ल्याइदिएको थियो । जुन अहिले पनि कलमदेखि बन्दुकसम्म प्रयोग भइरहेकै छ ।
नङ ‘काट्ने’, ‘सुधार्ने’, ‘मठार्ने’, छोट्याउने के हो ?
सामान्यतया नेपालीहरू नङ काट्ने नै भन्छन् । तर पनि अङ्ग्रेजीमा कट (cut) भन्ने हो भने उर्दूमा कस (qus) हुनुपर्ने हो । अरबीहरू नङ काट्नुलाई कस सुल अफाफर भनिँदो रहेछ ।
उन्नाइसौँ शताब्दीको आसपास मात्रै नङ काट्ने कामलाई ‘Trim’ भनिएको हो । जबकी यसअघि ‘Paring’ भन्ने गरिन्थ्यो ।
यो त भयो अमेरिकतातिरको इतिहास । त्यसबेला नेपालमा केको प्रयोग हुन्थ्यो होला ? कोदो टिप्ने खुरुङ्गो, हसिया, गाउँघरको आरनमा बनेको छुरा ? यस्तै यस्तै सायद । धान, मकै, कोदो आदि भित्र्याउन नेपालमा गाउँहरूमा अझै प्रयोग भइरहेका यस्ता साधनहरू औद्योगिक क्रान्तिले मार्ग प्रशस्ती गरेका अङ्ग्रेजहरूले छैठौँदेखि आठौँ शताब्दीसम्म प्रयोग गरेका थिए ।
सन् १९०२ मा H.C. Cook कम्पनीले नैनीको विज्ञापन नै गरेको थियो । जुन तलको चित्रमा देख्न सकिन्छः
आधुनिक Long clipper को विकास भने सन् २०११ मा भएको हो । ठूला भुँडी हुनेहरूलाई निहुरेर नङ काट्न गाह्रो हुने भएपछि यसको विकास भएको मानिन्छ । आजकाल सौन्दर्यका विविध शैली तथा बजार मागका कारण नङ काट्ने, नङ सजाउने (Nail art), नक्कली नङ उत्पादन गर्ने, बेच्ने कामले रोजगारी पनि सिर्जना भएको छ ।
नङको स्याहार सुसार र सजावटका लागि म्यानिक्युअर र पेडिक्युअर पद्धति नेपालमा समेत वर्षौँदेखि व्यवसायिकरूपमा प्रचलनमा रहिरहेको छ । बालबच्चा र महिला, पुरूषका लागि समेत छुट्टाछुट्टै क्लिपरहरूको विकास भइरहेको समयमा यो चित्रमा देखिएको नैनीको मूल्य भने अमेजनमा ४० हजार रुपैयाँमाथि तोकिएको छ ।
